Het model in cijfers
Vier architectuurplanes
Het cognitievlak als cross-cutting architectuurvlak naast data-, control- en management plane — conform het peer-reviewed EA4AI-paper (Springer LNBIP).
Presentatie van het paper op de EA4AI-workshop (CBI-EDOC 2026): sheets op ResearchGate →
Cognition Plane
Waar AI-agents redeneren, interpreteren en beslissen — onder expliciet mandaat. Met agents, mandaten, redeneergrenzen, orchestratie, grounding en uitlegbaarheid.
Control Plane
Waar governance runtime wordt afgedwongen. Identity & access management, autorisatie, policy-as-code, audit trails en API gateways.
Data Plane
Waar kennis en data worden beheerd. Vector databases, knowledge graphs, feature stores, RAG-indices en documentopslag.
Management Plane
Waar AI-systemen worden beheerd. Configuratie, deployment, monitoring & observeerbaarheid, model registry, lifecycle en resourcing.
AI-governance werkt pas als het architectuur is
Waarom je een non-deterministisch systeem niet bestuurt met deterministische IT-architectuur — over de vier planes, mandaten, redeneergrenzen en beleid als code.
Verken het model
Het volledige model is vrij te verkennen in SemanticXL, in de werkruimte AI Body of Knowledge. Zoek op begrippen, kennisgebieden en rollen en volg de relaties tussen boek, model en regelgeving.
Download het model
Wil je er zelf mee aan de slag? Download het model en importeer het in je eigen architectuurtool.
De volledige context
Dit architectuurmodel is gebaseerd op het AI-BOK boek, waarin alle principes, rollen, patronen en onderbouwing in detail worden uitgewerkt. Vind je het model waardevol voor jezelf of je organisatie? Met een boeklicentie heb je de volledige context bij de hand en steun je de doorontwikkeling.
Bekijk de edities